رویش دندان های اضافه در دهان را هایپردونتیا (به انگلیسی: hyperdontia) می نامند.

رویش دندان اضافه یا هایپردونتیا

رویش دندان های اضافه در دهان را هایپردونتیا (به انگلیسی: hyperdontia) می نامند. دندان های اضافی ممکن است در هرجایی از ناحیه ی قوس دندانی در بیایند و رشد کنند. تعداد دندان های شیری هر انسانی 20 عدد است که در نهایت با 32 دندان دائمی جایگزین می شوند. دندان های اضافی که در افراد مبتلا به هایپردونتیا می رویند، ممکن است شیری یا دائمی باشند. البته احتمال در آمدن دندان های شیری اضافی بیشتر از دندان های دائمی است.

علائم هایپردونتیا

علامت اصلی هایپردونتیا یا رویش دندان اضافه، رشد یک یا چند دندان اضافی در نزدیکی دندان های شیری یا اصلی است. احتمال ابتلا به هایپردونتیا در مردان دو برابر زنان است. دندان های اضافی بر اساس شکل و جایگاهشان طبقه بندی می شوند.

اشکال مختلف دندان های اضافی عبارتند از:

  • Supplemental: ظاهر دندان اضافی مشابه دندانی است که در نزدیکی آن قرار دارد.
  • Tuberculate: دندان ظاهری مانند لوله یا بشکه دارد.
  • ادنتوم کامپوند: در این حالت دندان اضافی از چندین قطعه ی کوچک تشکیل شده است، که در کنار هم قرار گرفته اند.
  • ادنتوم پیچیده: در این حالت در یک ناحیه از دهان بافتی شبیه بافت دندان رشد می کند.
  • مخروطی یا میخ شکل: این نوع دندان های اضافی قاعده ی پهنی دارند و سر آن ها باریک است. به همین دلیل به این دندان های اضافی مخروطی یا میخ شکل گفته می شود.

مکان احتمالی رویش دندان اضافه

دندان های اضافی ممکن است در بخش های مختلفی از دهان رشد کنند، از جمله:

  • پارامولار: دندان اضافی در بخش های عقبی دهان و کنار دندان های مولار (آسیاب) رشد می کند.
  • دیستومولار: دندان اضافی در راستای سایر دندان های آسیاب رشد می کند و دیگر در اطراف آن ها نیست.
  • مسیودنس: دندان اضافی در پشت و یا اطراف دندان های انسیزور رشد می کند.  دندان های انسیزور چهار دندان جلویی هستند که برای گاز زدن ساندویچ و غیره از آن ها استفاده می کنید. این نوع هایپردونتیا رایج ترین نوع آن است.

هایپردونتیا معمولا باعث ایجاد درد نمی شود. اما گاهی دندان های اضافی ، فک و لثه را تحت فشار قرار می دهند و باعث تورم و درد می شوند. ازدحام بیش از حد دندان ها در این حالت می تواند باعث کج شدن دندان های دیگر نیز بشود.

چه عواملی باعث هایپردونتیا می شوند؟

علت اصلی هایپردونتیا یا رویش دندان اضافه هنوز مشخص نیست. اما به نظر می رسد که این اختلال با بعضی از بیماری های وراثتی در ارتباط است. از جمله ی این بیماری های می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • سندرم گاردنر: یک اختلال نادر ژنتیکی است که از نشانه های آن کیست های پوستی، توده های جمجمه و توده های روده ای می باشد.
  • سندرم Ehlers-Danlos: یک بیماری ارثی است که در آن اتصالات مفاصل بسیار ضعیف است به گونه ای که مفصل به راحتی در می رود. کبودی پوست، اسکولیوز و احساس درد در ماهیچه ها و مفاصل از جمله علائم این سندرم است.
  • بیماری فابری: این بیماری به علت کمبود آنزیم آلفا-گالاکتوزیداز A ایجاد می شود و بسیاری از مناطق را تحت تأثیر قرار می دهد، از جمله دندان ها، پوست، مغز و سیستم عصبی. افراد مبتلا به این سندرم توانایی عرق کردن را از دست می دهند. احساس درد در دست ها و پاها، راش های پوستی قرمز یا آبی و احساس درد در ناحیه ی شکم از جمله علائم این بیماری است.
  • شکاف لب و شکاف کام: در این نقص مادرزادی، کودک با یک شکاف در سقف دهان و یا شکاف در لب فوقانی به دنیا می آید. کودکان مبتلا به این بیماری نمی توانند درست غذا بخورند یا صحبت کنند. همچنین عفونت گوش نیز در این کودکان رایج است.
  • دیسپلازی کلیدوکرانیال: در این اختلال استخوان جمجمه یا ترقوه دچار رشد غیر طبیعی می شود.
  • سندرم الیس ون کرولد: یک اختلال نادر دیگرکه باعث کوتاه شدن اندام و ایجاد انگشتان اضافه در دست و پاها می شود. همچنین ممکن است شامل ناهنجاری های مادرزادی قلب باشد.
  • سندرم نانس-هوران: این بیماری علاوه بر ایجاد ناهنجاری های دندانی، باعث ابتلا به بیماری آب مروارید مادرزادی است که منجر به ضعف بینایی می شود.
  • سندرم روبنشتاین-طیبی: این بیماری منجر به ویژگی های متمایز صورت، کوتاهی قد و ناتوانی ذهنی و همچنین مشکلات دندان ها، چشم ها، قلب و کلیه ها می شود.
  • سندرم تری کورینوفاالانژال: این بیماری منجر به ناهنجاری های استخوان و مفصل، ویژگی های متمایز صورت و ناهنجاری های پوست، مو و دندان می شود.

تشخیص هایپردونتیا

تشخیص هایپردونتیا بعد از رویش دندان اضافه یا دندان های اضافه بسیارراحت است. اگر دندان اضافی هنوز رشد نکرده باشد نیز به راحتی و با تصاویر ایکس-ری می توان به وجود دندان اضافی پی برد.  در صورتی که بیمار دندان اضافی داشته باشد ممکن است برای به دست آوردن جزئیات بیشتر سی تی اسکن نیز انجام شود.

درمان هایپردونتیا

در بعضی موارد هایپردونتیا نیاز به درمان خاصی ندارد. اما در بیشتر موارد دندان اضافی باید کشیده شود. اگر مشکلات زیر را دارید بهتر است که دندان اضافه را بکشید:

  • ابتلا به مشکلات ژنتیکی که باعث در آمدن دندان های اضافی شده اند.
  • عدم توانایی درست جویدن غذا
  • آسیب رساندن دندان اضافی به دهان، در هنگام جویدن غذا
  • احساس درد یا ناراحتی در دهان
  • اختلال در مسواک زدن یا کشیدن نخ دندان
  • بد شکل شدن ظاهر دندان ها

اگر وجود و رویش دندان اضافه، رشد دندان های دائمی را به تاخیر بیاندازد باید در اسرع وقت کشیده شود. این کار از ابتلا به بیماری لثه و یا کج شدن دندان ها جلوگیری می کند. در صورتی که دندان اضاقی باعث ایجاد دردهای خفیف شود، ممکن است دندانپزشک برای بیمار داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی مانند ایپوبروفن تجویز کند.

عوامل خطر رویش دندان اضافه

برخی از اختلالات ژنتیکی از عوامل خطرزای ابتلا به هایپردونتیا هستند. حتی هنگامی که هیچ سندرم ژنتیکی در فرد وجود نداشته باشد، رویش دندان های اضافه ممکن است در افراد مختلف یک خانواده به صورت ژنتیکی وجود داشته باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *